Paleis Het Loo | De Gouden Koets
Bezoek nieuwe site U bevindt zich op de oude website van Paleis Het Loo omdat deze pagina nog niet op de nieuwe website van Paleis Het Loo bevindt. Sluit deze melding of bezoek de nieuwe website.
Sluiten

De Gouden Koets

woensdag 26 augustus 2015 / door Niels Coppes

De Gouden Koets is zonder twijfel het meest bekende rijtuig dat door de Koning wordt gebruikt. De Gouden Koets staat gewoonlijk in de Koninklijke Stallen in Den Haag, maar is van 27 tot en met 30 augustus op Paleis Het Loo te zien.

Met de hand ingekleurd en met glitters beplakt, bij de aanbieding van het rijtuig in 1898 (uitgave van E.H. Diefenthal & Co. Amsterdam, collectie Paleis Het Loo)Cadeau

De Gouden Koets werd tussen 1897 en 1898 gebouwd bij de Amsterdamse rijtuigbouwer Spijker, die later beroemd zou worden als autofabrikant. Koningin Wilhelmina kreeg dit spectaculaire galarijtuig cadeau van de bevolking van Amsterdam ter gelegenheid van haar inhuldiging in 1898.

Toch zou het tot 1901 duren voor de Gouden Koets voor het eerst werd gebruikt: bij het huwelijk van koningin Wilhelmina met prins Hendrik. Ook prinses Juliana (in 1937), prinses Beatrix (in 1966) en prins Willem-Alexander (in 2002) maakten op hun huwelijksdag een rijtoer met de Gouden Koets.

Prentbriefkaarten van de Gouden Koets

Het bekendst is de Gouden Koets echter door de jaarlijkse rit op Prinsjesdag, de opening van het nieuwe parlementaire jaar. Op die dag (traditioneel de derde dinsdag in september) wordt de vorst of vorstin vanuit Paleis Noordeinde in groot ceremonieel naar de Ridderzaal op het Binnenhof gereden om daar, als staatshoofd, namens het kabinet de Troonrede voor te lezen. Hierin ontvouwt het kabinet haar plannen voor het komende jaar. Aansluitend wordt de Rijksbegroting gepresenteerd.

Koning Willem-Alexander en koningin Máxima komen aan bij de Ridderzaal waar de Koning de troonrede voor zal lezen aan leden van de Eerste en Tweede Kamer op Prinsjesdag, 16 september 2014

 

Acht paarden

De Gouden Koets op Prinsjesdag tijdens de rijtoer door Den Haag van Paleis Noordeinde naar de Ridderzaal, 21 september 2010De Gouden Koets is een bijzonder pronk- of galarijtuig met een ceremoniële functie. Dit wil zeggen dat het alleen wordt gebruikt bij bijzondere gebeurtenissen en exclusief is voorbehouden aan de koning, koningin of troonopvolger. Bij die gelegenheden wordt de koets getrokken door acht Gelderse of acht Friese paarden die zijn aangespannen met de bijbehorende galatuigen.

De Gouden Koets is dus niet gebouwd voor plezierritten. Het galarijtuig wordt alleen ingezet op de schaarse momenten waarop het  belangrijk is de rol en positie van de vorst te tonen. Dat is overigens in het ontwerp van het rijtuig  letterlijk genomen: met zijn acht grote ramen rondom is het  een zeer chique etalage op wielen.

De Gouden Koets is een vierpersoons rijtuig, type galaberline, van verguld hout. Het is uitbundig gedecoreerd in neobarok houtsnijwerk en rondom beschilderd met symbolische voorstellingen gesitueerd in Nederland, de Nederlandse koloniën en Amsterdam. Het geborduurde interieur van de Gouden Koets
Het kunstige borduurwerk in het interieur telt bijna vijftien miljoen steekjes en werd uitgevoerd door de vlijtige vingers van Amsterdamse vrouwen en meisjes van de huishoud- en kunstnaaldwerkscholen, uit het Burgerweeshuis en de Vereniging Tesselschade Arbeid Adelt.

Restauratie

Hoewel de Gouden Koets maar weinig  wordt gebruikt, is hij ondertussen wel aan een opknapbeurt toe. Na de traditionele rit op Prinsjesdag in september zal de koets worden gerestaureerd, wat naar verwachting enkele jaren gaat duren. In deze periode zal hij worden vervangen door de onlangs gerestaureerde Glazen Koets. De opstelling bij Paleis Het Loo tijdens Paardenkracht & Autopracht is een unieke gelegenheid de Gouden Koets als nationaal symbool van koninklijke waardigheid van dichtbij te bekijken.

  • Prentbriefkaart met foto van de Gouden Koets
    Prentbriefkaart met foto van het eerste gebruik van de koets
    Prentbriefkaart met foto van Gouden Koets
  • Koning Willem-Alexander en koningin Máxima komen aan bij de Ridderzaal
    De Gouden Koets op Prinsjesdag
Prentbriefkaart met foto van de Gouden Koets
Met de hand ingekleurd en met glitters beplakt. Zat bij de aanbieding van het rijtuig in 1898. Uitgave van E.H. Diefenthal & Co., Amsterdam. Collectie Paleis Het Loo
foto vergroten
Prentbriefkaart met foto van het eerste gebruik van de koets
Bij het huwelijk van koningin Wilhelmina en prins Hendrik in Amsterdam op 6 maart 1901. Uitgave van Blankwaardt & Schoonhoven, Den Haag en W. de Haan, Utrecht. Naar een foto van H. de Louw, Den Haag. Collectie Paleis Het Loo
foto vergroten
Prentbriefkaart met foto van Gouden Koets
In gebruik van huwelijk prinses Juliana en prins Bernhard op 7 januari 1937. Uitgave van N.V. Drukkerij de Spaarnestad Haarlem. Collectie Paleis Het Loo
foto vergroten
Koning Willem-Alexander en koningin Máxima komen aan bij de Ridderzaal
waar de Koning de Troonrede voor zal lezen aan leden van de Eerste en Tweede Kamer op Prinsjesdag, 16 september 2014. Foto ANP Royal Images - Jasper Juinen.
foto vergroten
De Gouden Koets op Prinsjesdag
Tijdens de rijtoer door Den Haag van Paleis Noordeinde naar de Ridderzaal, 21 september 2010. Foto ANP Royal Images - Robin Utrecht.
foto vergroten