Paleis Het Loo | Leesvoer
Bezoek nieuwe site U bevindt zich op de oude website van Paleis Het Loo omdat deze pagina nog niet op de nieuwe website van Paleis Het Loo bevindt. Sluit deze melding of bezoek de nieuwe website.
Sluiten

Leesvoer

dinsdag 13 januari 2015 / door Anne-Dirk Renting

In de bibliotheek van Het Loo worden de boeken verslonden. Medewerkers hebben vrij toegang, buitenstaanders zijn welkom op afspraak. Soms komen er ongenode gasten, die ook wel van een boekje houden.

Historische tekening zilvervisjePapier

Op een vrijdagmiddag ongeveer acht jaar geleden werd een groot aantal archiefdozen met onduidelijke herkomst zonder aankondiging in de bibliotheek van Paleis Het Loo neergezet. Papier hoort bij papier, moet men gedacht hebben. De dozen bleken afkomstig uit de kelder van een groot Haags woonhuis en waren bestemd voor een conservator van het museum. Na het weekend werden de eerste zilvervisjes in de bibliotheek gesignaleerd. De beestjes hadden kans gezien hun donkere woonplaats in Den Haag te verruilen voor een moderne bibliotheek in Apeldoorn.

Dinosauriërs

We spreken voor het gemak over zilvervisjes, maar het kunnen net zo goed papiervisjes zijn geweest. Voor de leek is het hetzelfde beestje. De visjes kropen al op aarde rond in het Carboon-tijdperk. Ze hebben de dinosauriërs zien komen en gaan en zijn daarmee een van de oudste levensvormen op aarde. Bijzondere diertjes dus. Ze wonen graag op donkere plekken, in een stoffige omgeving, tussen papieren die liefst nooit worden geraadpleegd. Meer informatie geeft dit filmpje van het Kenniscentrum Dierplagen in Wageningen.

Door papiervisjes weggevreten bladzijdenOmdat de beestjes af en toe wat aan een boek peuzelen, zijn de mensen soms een beetje boos. Dan gaan ze lelijke dingen zeggen, zoals b.v. Aristoteles (384-322 v.C.), toen hij het visje in zijn ‘Historia animalium’ een schorpioen zonder staart noemde. Zulke mensen denken dat de visjes de boeken kapot maken, maar dat doen ze niet met opzet en alleen als ze hele grote honger hebben. En bovendien, wat is er erg aan als je een boek opeet als het toch niet gelezen wordt?

Verhuisdoos

Maar als je er dan toch een beetje bang voor bent, kun je het best met je neus in de boeken gaan zitten. De beestjes vinden het niet fijn als je de bladzijden omslaat. Dan stoor je ze bij de maaltijd. Dat zou jij ook niet fijn vinden. Dan ga je ergens anders zitten. Iemand die bang was dat zijn boeken werden opgegeten, was de Byzantijnse geleerde Evenus Grammaticus. Andrew Lang (1844-1912) vertaalde hem uit het Grieks in het Engels. Misschien was Andrew ook wel een beetje bang:

Pest of the Muses, devourer of pages, in crannies that lurkest,
Fruits of the Muses to taint, labour of learning to spoil;
Wherefore, oh black-fleshed worm! wert thou born for the evil thou workest?
Wherefore thine own foul form shap’st thou with envious toil?

Zilvervisjes reizen het liefst per verhuisdoos. Ze wonen graag in de holle ribbels van het karton. Zo reizen ze over de hele wereld. En zo zijn ze dus ook op Het Loo gekomen.

  • Gravure van een zilvervisje
    Weggevreten bladzijden van een dichtbundel.
Gravure van een zilvervisje
Robert Hooke (1635-1703) was de eerste die het zilvervisje onder de microscoop bestudeerde. Deze gravure is ontleend aan zijn werk ‘Micrographia’ (1665)
foto vergroten
Weggevreten bladzijden van een dichtbundel.
Veroorzaakt door papiervisjes. Bron: http://pestfree.nl/blog/papiervisjes-bibliotheken
foto vergroten